Halka Arz Nedir? – Halka Arz Yatırımcıya Ne Kazandırır?

İstanbul Menkul Kıymetler Borsası’nın istenilen derinliğe ulaşması için halka arz olan şirketlerin sayısı günden güne artıyor. Piyasalardaki belirsizlik ve hareketlilikten dolayı halka arz olan şirketlere yatırım yapmak isteyen birçok yatırımcı var. Peki halka arz nedir?

Bu yazımda halka arz nedir konusuna değindim. Halka arz, şirketlerin hisse senetlerini duyuru yoluyla satışa çıkarmasıdır. Halka arz edilen şirketler, Borsa İstanbul yani BIST Pay Piyasasında işlem görebilirler. Böylece tüm yatırımcılara halka arz edilen firmanın hissedarı olma yolu açılır.

Şimdi gelin bu konuyu detaylı bir şekilde ele alalım.

Halka Arz Nedir?

Halka arz, sermaye artırmak amacıyla hisse senetlerinin veya tahvil gibi diğer finansal araçların halka satışıdır. Arttırılan sermayenin amacı operasyonel eksiklikleri kapatmak, iş genişlemesini finanse etmek veya stratejik yatırımlar yapmak olabilir.

Halka arz edilen finansal araçlar, adi veya imtiyazlı hisseler gibi özsermaye paylarını veya tahvil gibi alınıp satılabilen diğer varlıkları içerebilir.

Halka arz; hisse senetlerini satışa çıkardığını duyuran bir şirketin tüm yatırımcılara şirketin hissedarı olma yolunun açılması faaliyetidir. Halka arz işlemi, halka arz olan şirketlerin ve bu şirketlerin sahip oldukları varlıkların belli oranda paylara bölünerek satışa çıkarılmasıdır.

Halka arz; birincil ve ikincil halka arz olarak iki gruba ayrılır. Daha önce hiç halka arz olmamış şirketlere birincil, daha önce hakla arz olmuş şirketlere ikincil halka arz denir.

Şirketler Neden Arz Edilir?

Halka arz nedir tanımını yaptık. Peki şirketler neden arz edilir? Ya da diğer bir soru: Halka arz şirketlere neler kazandırır? Halka arz faaliyetinin şirketlere sağladığı pek çok avantaj vardır.

Bu avantajları şöyle sıralayabiliriz:

  • Halka arz şirkete finansman sağlar.
  • Halka arz şirketin mali yapısını güçlendirir.
  • Halka arz şirkete likidite sağlar.
  • Halka arz şirketin prestijini arttırır.
  • Halka arz şirketin kredibilitesini artırır.
  • Halka arz şirketin değer artışını sağlar.

Finansman Sağlar: Halka arz firmaların finansman ihtiyacının karşılanmasını sağlayarak, bu kaynağın yeni yatırımlara dönüştürülmesi veya firmanın borçlanmadan kaçınmasını sağlar.

Mali Yapıyı Güçlendirir: Şirketin borç ve sermaye oranında pozitif etkiler yaratan halka arz faaliyeti, şirketin sermaye yapısını güçlendirir ve borç temin edebilme kolaylığı sağlar.

Likidite Sağlar: Halka arzda, hisse senedi fiyatlarının arz ve talebe göre şekillenmesi sonucunda şirket değerinin şeffaf bir biçimde belirlenmesini sağlar.

Prestiji Arttırır: Halka arz edilen şirketin, görünürlüğü ve bilinirliği artar. Bu da o şirketin prestijini arttırmış olur.

Kredibiliteyi Arttırır: Halka arz edilen firmalar, müşterilerine ve tedarikçilerine bir güven ortamı sağlar. Bu da otomatikman sektördeki kredibilitesini arttırır.

Değer Artışı Sağlar: Halka arz edilen şirketler, halka arz edilmemiş şirketlere nazaran daha şeffaf ve bilinirliği yüksek olduğu için bu durum şirketin değerinde artışa sebep olur.

Halka Arzlarda Hisse Dağıtım Şekilleri Nelerdir?

Halka arza girecek olan yatırımcılar iki türden hisse dağılım şekilleri ile karşılaşırlar. Bunlar eşit dağıtım ve oransal dağıtımlardır.

  • Halka arz eşit dağıtımda her yatırımcı eşit oranda hisse alabilir.
  • Halka arz oransal dağıtımda yatırımcılar verdikleri satın alma emrinin tutarı büyüklüğünde hisse alabilirler.

Halka Arz Yatırımcıya Ne Kazandırır?

Halka arzın şirketlere sağladığı faydalardan bahsettik. Aslında tüm bu faydalar yatırımcıyı da doğrudan etkilemektedir. Yani şirket kazandıkça hisse sahibi de kazanmaktadır.

  • İlk defa halka arz edilmiş şirketlerin hisse fiyatları daha maliyetsiz olabilir.
  • İlk defa halka arz edilmiş şirketler, uzun vadede yatırımcısına daha çok kazandırır.
  • Şirkete sermaye artışından dolayı büyüme gerçekleşebilir. Bu da yıl sonu kar oranını arttırır. Doğru orantılı olarak yatırımcılar da kar elde eder.

Halka Arz Hisseleri Almak İyi mi?

Halka arzlar, bazıları şirketin halka açılması tarafından kasıtlı olarak yetiştirilen çok sayıda medyanın ilgisini çekme eğilimindedir. Genel olarak konuşursak, halka arzlar yatırımcılar arasında popülerdir çünkü halka arz gününde ve kısa bir süre sonra değişken fiyat hareketleri üretme eğilimindedirler.

Bu bazen büyük kazançlar sağlayabilir, ancak büyük kayıplar da üretebilir. Sonuç olarak, yatırımcılar her halka arzı şirketin halka arzına ilişkin izahnamenin yanı sıra mali durumları ve risk toleranslarına göre değerlendirmelidir.

Halk Arz ile İlgili Bilinmesi Gereken Terimler

Eğer siz de halka arz edilen şirketlere yatırım yapmak istiyorsanız, bu terimleri bilmeniz gerekecektir.

Hisse Senedi: hisse senetleri bir şirketin belli oranlarda pay edilerek hisselere ayrılması işlemidir. Bir hisse senedi satın aldığınızda, bir şirkette kısmi mülkiyet hissesi satın almış olursunuz. Halka açık bir şirkette hisse senedi olan yatırımcılara, şirket toplantılarında oy kullanma ve şirket temettüleri alma hakkı verilir.

Teklif Fiyatı: Bir halka arz şirketi halka açık borsalarda işlem görmeye başlamadan önce yatırımcılara satılacağı ilk fiyatıdır.

Lot Büyüklüğü: Bir halka arzda teklif verebileceğiniz en küçük hisse birimidir. Daha fazla hisse için teklif vermek istiyorsanız, lot büyüklüğünün katları olarak teklif vermelisiniz.

Fiyat Bandı: Şirket ve sigortacı tarafından belirlenen, yatırımcıların halka arz hisseleri için teklif verebilecekleri fiyat aralığıdır. Fiyat bandı her yatırımcı kategorisi için genellikle farklıdır. Örneğin, nitelikli kurumsal yatırımcılar, bireysel yatırımcılardan farklı bir fiyat aralığına sahip olabilir.

Finansal piyasalarda 8 yılı aşkın süredir danışmanlık yapıyorum. 4 yıldır ise bu blogta kendi tecrübelerim ve bilgi birikimimden yola çıkarak piyasalar ve şirketler hakkında incelemeler yazıyorum. Siz de finansal okuryazarlık konusunda kendinizi geliştirmek istiyorsanız yazılarımdan faydalanabilirsiniz.

CEVAP VER

Lütfen yorumunuzu giriniz!
Lütfen isminizi buraya giriniz